ကညီKnyaw
ภาษา: ไทย

ဘၣ်မနုၤလၢကနဲဖဲယူၤအခါကမၤသီၣ်အကလုၢ်ဟုၢ်ဟုၢ်လဲၣ်

ทำไมผึ้งถึงส่งเสียงหึ่ง ๆ ขณะบิน?

แตะคำที่ไฮไลต์เพื่อดูความหมาย

ကနဲ လီၤဆီဒၣ်တၢ် ကနဲ ဘၤဘၢဘံ ကမၤသီၣ်အကလုၢ် သုၢ် သုၢ် ဖဲယူၤအခါ တၢ်ကလုၢ်သီၣ်ခီဖျိဝၢ်ဟူးထီၣ်လီၤအဒံးဆ့ အဒံးဆ့ဒံးးကဘၣ်ဝၢ်ဟူးအဒံးဆ့ချ့ထီၣ် ဒ်သိးကဖၣ်ဃာ်ကျၢၤအမိၢ်ပှၢ်ဖဲယူၤအခါ ဒံးဝူၢ်း အဒံးဆ့ချ့ထီၣ်ထဲလဲၣ်တၢ်ကလုၢ် ဟုၢ်ဟုၢ် ကသီၣ်ဒိၣ်ထီၣ်

แสดงคำแปล

ผึ้ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งผึ้งบัมเบิลบี จะส่งเสียงหึ่ง ๆ ขณะบิน เสียงจะเกิดขึ้นจากการตีปีกขึ้นลง ยิ่งปีกเล็กเท่าไหร่ ก็ยิ่งต้องตีปีกให้เร็วยึ่งขึ้นเพื่อพยุงตัวในการบิน ยิ่งตีปีกเร็วเท่าไหร่ เสียงหึ่ง ๆ ก็ยิ่งดังมากขึ้น

1

ကနဲယူၤသီၣ်ဟုၢ်ဟုၢ်န့ၣ်ကဲထီၣ်ထၢ်ဘျးအါမး အဝဲဟံးန့ၣ်ဖီအကမူၣ်တဖီဆူအဂၤတဖီအအိၣ် တလီၤဆီဒီးဖှၤစိာ်တၢ်ပရၢလၢအဆှၢတၢ်ပရၢဘၣ်

แสดงคำแปล

ผึ้งยังบินเสียงหึ่ง ๆ เพื่อทำสิ่งที่เกิดประโยชน์มาก มันนำเกสรจากดอกไม้ดอกหนึ่งไปยังอีกดอกหนึ่ง ไม่ต่างจากบุรุษไปรษณีย์ส่งจดหมาย

2

ဖီအကမူၣ်မ့ၢ်တၢ်ဖိပျံလၢသဲၣ်ဖးလီၤဆုညီ ဖီကမူၣ်ဒုးကဲထီၣ်တၢ်ချံ ကနဲမ့ၣ်ပှၤဆှၢတၢ်လၢအဂ့ၤကတၢၢ်မ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်တဖၣ်အဃိတၢ်မဲတၢ်မါအသီသီအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ဒိၣ်ထီၣ်မဲထီၣ်ဃံလၤသကုၤဆးဒးလီၤ

แสดงคำแปล

เกสรคืออณูบนดอกไม้ที่แตกร่วนได้ง่าย เกสรจะช่วยพืชสร้างเมล็ด ผึ้งเป็นพาหะถ่ายเกสรที่ดีเยี่ยม เพราะได้พวกมัน พืชพรรณใหม่ ๆ จำนวนมากถึงเติบโตและงอกงามไปทั่ว

3

ဖီအထံသဝံၤထီၣ်ဆံးဆံးဖိတဖၣ်န့ၣ် လဲၤစဲးဘုးဒီးကနဲအခီၣ်သ့ဒ်လဲၣ် ဖဲလၢကနဲကၠီၢ်လီၤလၢဖီလိၤဒ်သိးကကၠူသီၣ်ထံဆါ ဒီးဖိအသဝံၤတဖၣ်စဲးသုးဒီးကနဲအခီၣ်ဒီးကစၢ်လဲၤဝဲလီၤ

แสดงคำแปล

ละอองเกสรเล็ก ๆ เหล่านี้ ติดขาผึ้งไปได้อย่างไร?
เมื่อผึ้งเกาะดอกไม้เพื่อดูดน้ำหวาน ละอองเกสรก็จะติดขาและตัวของมันไป

4

ဝံအလီၢ်ခံ ကနဲတဘ့ၣ်န့ၣ် ယူၤသီၣ်ဟုၤဟုၤ လဲၤဘုးဖိီဒီးဂဲၤကလံာ်ဝဲလီၤ လၢတၢ်ဟူးဝးဝဲအံၤ ဖိအကၠီးကလီၤဝဲလၢဖီအပူၤလီၤ ဝံအလီၢ်ခံ ကနဲကလဲၤဒီးလၢဖီအဂၤတဖၣ် ခီဖျိပာ်တီၢ်ကွံာ်ဖီအဘံဒီးလဲၤဲဒီးလၢဖိီအလိကဒီး အတၢ်မၤအိၣ်ဒီးအပတီၢ်ဆူညါလီၤ

แสดงคำแปล

จากนั้น เมื่อผึ้งตัวเดียวกันนี้บินหึ่ง ๆ เข้าใกล้ดอกไม้และเต้นอย่างคึกคัก การสั่นนี้จะทำให้เกสรร่วงลงบนดอกไม้ดอกอื่น ๆ จากนั้น ผึ้งก็บินไปยังดอกไม้ดอกอื่น ๆ โดยมันจะทิ้งเกสรไว้ แล้วก็ไปเลือกดอกไม้ดอกใหม่ กระบวนนี้ก็ดำเนินต่อไป

5

ကနဲကဲတၢ်ဖိတၢ်လၢ်အပၢ်သီ သ့ၣ်လၢအဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲဒိၣ်ထီၣ်ထီထီၣ်ဝဲအနီၢ်ဂံၢ်အိၣ်ဝဲအါမးလီၤ

แสดงคำแปล

ผึ้งเป็นพ่อทูนหัวพืชพรรณใหม่ ๆ จำนวนมากเติบโตขึ้นจากต้นไม้ที่ให้กำเนิด

6

မ့ၢ်နနၢ်ဟူနတၢ်ကသါထီၣ်ကသါလီၤလၢနနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲဧါ တၢ်နီၢ်ကီၢ်န့ၣ်ပတနၢ်ဟူဘၣ် ဘၣ်ဆၣ်နသ့နၢ်ဟူကနဲအကသါစဲၤအအံၤမ့ၢ်ဝဲတၢ်ကလုၢ်သီၣ်ဟုၤဟုၤလၢမ့ၢ်ဝဲကနဲအကသါသီၣ်ဝဲစ့ၢ်ကီးလီၤကနဲအက့ၢ်အဂီၤဆံးဆံးဖိဒီးအနီၢ်ကစၢ်အိၣ်တကဖီၢ်အဃိနံၣ်တုၢအဝဲသ့ၣ်ကသါထီၣ်လီၤဂာ်ဒ်သိးလၢ

แสดงคำแปล

คุณได้ยินเสียงลมหายใจของตัวเองไหม? ปกติ จะไม่ได้ยิน แต่คุณสามารถได้ยินเสียงผึ้งหายใจ นั่นก็เพราะเสียงหึ่ง ๆ ของผึ้งเป็นเสียงลมหายใจของผึ้งด้วย ผึ้งมีลำตัวที่เล็กและมีลักษณะเป็นปล้อง ดังนั้น เมื่อมันหายใจ อากาศจะไปจับอยู่ตรงส่วนที่มีลักษณะคล้ายรถไฟเหาะ ผ่านส่วนนูนที่อยู่ภายในเหล่านั้นทั้งหมด และสร้างเสียงหึ่ง ๆ ฟังดูน่าตื่นเต้นไม่ใช่เล่นใช่ไหม? ผึ้งจอมขยันเหล่านี้ไม่ได้น่าทึ่งหรอกหรือ?

7

8

နသ့ၣ်ညါဧါ ၁, ကနဲမၤတၢ်နးမးဖဲနတၢ်ဂၢၢ်အခါ အသူသမူအိၣ်ဝဲဒၣ်တုၤလၢ ၉ လါ မ့မ့ၢ်လၢတၢ်ကိၢ်ခါ ဆၢကတီၢ်န့ၣ် အဝဲသ့ၣ်အသးသမူအိၣ်ဝဲထဲ ၂ လါ လၢအတၢ်မၤအဃိအဝဲသ့ၣ်တအိၣ်ဒီးတၢ်လိၣ်ကွဲးဘၣ် ဘၣ်ဆၣ်တသ့ညါတၢ်ဘျံးအသးသၣ် ၂, ကနဲအတၢ်ဂ့ၢ်လီၤဆီန့ၢ်မ့ၢ်ဝဲ ဖဲအဝဲသ့ၣ်မၤတၢ် ကနဲၤလၢအနံၢ်ရှါန့ၣ်အီၤ အခီၣ်နူၣ် အတၢ်မၤအပတီၢ်န့ၣ်အတၢ်ပှၢ်အိၣ်ကတီၢ်ကွံၣ်ဝဲ အဝဲသ့ၣ်ကစးထီၣ်မၤတၢ်ဒ်သိးနဲလၢအနံၣ်ရှါနံၣ်အီၤ ခဲအံမ့ၢ်နအဲၣ်ဒီးကဲကနဲစ့ၢ်ကီၢ်လံဧါ ၃,ကနဲန့ၣ်တိၣ်န့ၣ်သ့ၣ်လၢဒ်သိးဒီးပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိအသိးအမဲာ်သၣ်ခဲလၢာ်လၢခံတဘျီၤသးပ့ၤနီၣ်တဂ့ၤတဘၣ်ဒုးဒိၣ်ထီၣ်ကနဲအသးတဂ့ၤ

แสดงคำแปล

คุณรู้ไหม?
1. ผึ้งทำงานหนักมาก ช่วงฤดูหนาว มันมีชีวิตอยู่ได้ถึงเก้าเดือน ส่วนในช่วงฤดูร้อน มันอยู่ได้เพียงสองเดือนเท่านั้น การทำแต่งานโดยไม่เล่นเลยไม่ได้ทำให้มันรู้สึกเบื่อ
2. เรื่องแปลกของผึ้งก็คือ เมื่อพวกมันทำงานของผึ้งที่อายุน้อยกว่า สมองของมันจะหยุดกระบวนการชรา มันจะเริ่มทำงานเหมือนสมองของผึ้งที่อายุน้อยกว่า ตอนนี้ คุณอยากเป็นผึ้งขึ้นมาบ้างแล้วใช่ไหม?
3. ผึ้งจดจำใบหน้าได้แบบเดียวกับมนุษย์ เบื้องต้น ใบหน้าแต่ละส่วนจะถูกแยกออกจากกัน ก่อนจะนำมาผสานเพื่อสร้างเป็นรูปสมบูรณ์ทั้งใบหน้าในภายหลัง จำไว้ว่าอย่าทำให้ผึ้งโกรธ

9

၁၁ၣ,၄ တၢ်လၢကနဲတြီးဃာ်အနီၢ်ကစၢ်အသးလၢတၢ်ဖိဃၣ်အၢကဟဲဘၣ်အီၣ်န့ၣ်မၤစၢကနဲလၢကတိၢ်န့ၢ်ဖီအိၣ်အလီၣ်သ့ ၅ ကနဲဘါသၢးသံၤအက့ၢ်ဂီၤဒိၣ်န့ၣ်ကနဲ ဟါနံးဘံၤဒီးကနဲအဂုၤအဂၤတဖၣ်အဝဲသ့ၣ်အိၣ်လၢအဒၢမူၤဒီးအဝဲသ့ၣ်အဲၣ်တၢ်ရ့ဒီးတၢ်ဂၤဒိၣ်မး ကနဲအနီၣ်ဂံၢ်အါမးလၢအခံပူၤအ့ၣ်တၢ်ဘၢ် အဝဲသ့ၣ်မါထီၣ်ကနဲစီးတအါဘၣ် ဘၣ်ဆၣ်ကဲတၢ်လၢအဒုးကဲထီၣ် เกสร ဂ့ၤဝဲဒိၣ်မး

แสดงคำแปล

4. คาเฟอีน สารเคมีที่พืชใช้เพื่อป้องกันตัวเองจากแมลงร้าย ช่วยให้ผึ้งจดจำตำแหน่งของดอกไม้ได้ เหล่าบุปผาต้อนรับผึ้งสำหรับการมาเยือนครั้งที่สอง
5. ผึ้งบัมเบิลบีงมีขนาดใหญ่กว่าผึ้งฮันนี่บีและผึ้งประเภทอื่น ๆ พวกมันอาศัยอยู่ในรังและชอบเข้าสังคมอย่างมาก ผึ้งจำนวนมากไม่มีก้นต่อย พวกมันอาจผลิตน้ำผึ้งไม่มากนักแต่เป็นพาหะถ่ายเกสรที่ดีเยี่ยม

10

တုၤအလိၣ်ထီၣ်သးလၢကနဲ ၁ ကနဲဟါနံးဘံဂဲၤကလံာ်ဒ်သိးကတဲၤဘၣ်ကနဲအဂၤလၢအဒီဂီၢ်ကျါလၢကလဲၤဃုအီၤထံဆၢသ့ဖဲလဲၣ်တတီၢလဲၣ် ခဲအံၤ ကမၤကွၢ်ဝဲခီဖျိၤ တၢ်ဂဲၤကလံာ် ဒီးကွၢ်ကွၢ် နသကိးကနၢ်ပၢၢ်ဝဲလၢနဃုကွၢ်ထံကသ့ဧါ ၂ မါသီဒီးကွၢ်နကလုၢ်ဟုဟုၤ လီၤဂၤဒီးကနဲန့ၣ် သလၢ်ထီၣ်နဒံးဆ့ဒီးကွၢ်ကွၢ်မ့ၢ်နနၢ်ဟူတၢ်ကလုၢ်သီၣ်ဟုဟုဧါ

แสดงคำแปล

จงแปลงร่างเป็นผึ้ง!
1. ผึ้งฮันนี่บีเต้นรำเพื่อบอกผึ้งตัวอื่นในรวงว่าจะไปหาน้ำหวานได้ที่ไหน ทีนี้ ลองสื่อข้อมูลบางอย่างผ่านการเต้น แล้วดูสิว่าเพื่อนของคุณจะเข้าใจสิ่งที่คุณกำลังสื่อได้หรือเปล่า!
2. ลองทำเสียงหึ่ง ๆ เหมือนผึ้ง ... กระพือปีกแล้วดูสิว่าคุณได้ยินเสียงหึ่ง ๆ หรือเปล่า

11

ကနဲဒၢလၢအမ့ၢ်ကနဲအတၢ်အိးန့ၣ်အမံၤလၢ တၢ်မၢအသၣ်တခါလၢအမံၤဟူလၢတၢ်ကူၣ်သ့ပှၤသ့စုအတၢ်မံၤဆဆိမိၣ် မ့ၢ်အမၤအသးဒ်လဲၣ် တ့ဒီးကွၢ်ကွၢ်တၢ်ဂီၤဃုနၢၣ်ဂ့ၤဂ့ၤဒ်သိသိးဒီးကနဲအဒၢအံ မ့တမ့မၤမိဒ့ၤ ခီဖျိ သူကဒၣ်ကၠးခိယိယိၤဘၣ်တဘၣ်ကဖးကွၢ်တၢ်သံဆၢကသ့ ၄ ကျဲးစၢၤဒီးဖီအပလုၢ်အလုာ်တဖၣ်ကလုာ် ဘၣ်တဘၣ်ကဆိမိၣ်ထီၣ်လၢကနဲစီၤလၢဖိအထံဆၢအကျါတဖၣ် အဝံၣ်အဆၢလီဆီလိာ်သးဒ်လဲၣ်

แสดงคำแปล

3. รังผึ้ง ซึ่งเป็นบ้านของผึ้ง ได้ชื่อว่าเป็นผลงานชิ้นเอกด้านวิศวกรรม คิดว่าเพราะอะไร? ลองวาดรูปหกเหลี่ยมสวย ๆ แบบเดียวกับในรังผึ้ง หรือทำโมเดลโดยใช้กล่องธรรมดา ๆ บางที อาจเดาคำตอบได้!
4. ลองพยายามดมกลิ่นดอกไม้ชนิดต่าง ๆ อาจนึกออกว่าน้ำผึ้งจากน้ำหวานดอกไม้ชนิดต่าง ๆ รสชาติแตกต่างกันได้อย่างไร

12

คำในเรื่องนี้

จาก Let's Read (มูลนิธิเอเชีย) สัญญาอนุญาต CC BY 4.0